prawo pracy
wakacje hiszpania wakacje albania sylwester s硂wacja sms conferences in warsaw

Armia_Krajowa

prawo pracy kodeks pracy

prawo pracy kodeks pracy

Armia_Krajowa-WikiClone

Armia Krajowa

WikiClone
Skocz do: nawigacji, szukaj
Na t臋 stron臋 wskazuje przekierowanie ze strony AK. Zobacz te偶: inne znaczenia tego skr贸tu lub statek MS Armia Krajowa.
AK
Armia Krajowa
Armia Krajowa
Znak Polski Walcz膮cej na tle polskiej flagi
Pa艅stwo Polska Polska
Historia
sformowanie 27 wrze艣nia 1939
rozformowanie 19 stycznia 1945
pierwszy dow贸dca gen. dyw. Micha艂 Karaszewicz-Tokarzewski
艣wi臋to 15 sierpnia
Dane podstawowe
podporz膮dkowanie Rz膮d RP na uchod藕stwie
liczebno艣膰 380 tys. (lato 1943)
Wojskowy bud偶et
kwota b.d.
Powsta艅cy warszawscy
Odznaka AK przyznawana za udzia艂 w "Akcji Burza"

Armia Krajowa (AK) - zakonspirowana si艂a zbrojna polskiego podziemia w czasach II wojny 艣wiatowej, dzia艂aj膮ca pod okupacj膮 niemieck膮 pa艅stwa polskiego w granicach sprzed 1 wrze艣nia 1939 oraz poza nimi. By艂a najsilniejsz膮 i najlepiej zorganizowan膮 armi膮 podziemn膮 z dzia艂aj膮cych w tamtym czasie w Europie.

Kryptonimy: "Polski Zwi膮zek Powsta艅czy" (PZP), "Si艂y Zbrojne w Kraju" (SZK).

Spis tre艣ci

[edytuj] Rodow贸d

Armia Krajowa wywodzi艂a si臋 ze Zwi膮zku Walki Zbrojnej i Polskiego Zwi膮zku Powsta艅czego, ale w sk艂ad jej wesz艂o wiele mniejszych organizacji, m.in.:

G艂贸wnym jej zadaniem by艂o prowadzenie oporu zbrojnego przeciwko okupantowi hitlerowskiemu i przygotowanie maj膮cego wybuchn膮膰 w sposobnej chwili og贸lnokrajowego powstania, akcja "Burza".

[edytuj] Przysi臋ga 呕o艂nierzy AK

Rota przysi臋gi Armii Krajowej 鈥 obowi膮zuj膮ca od lutego 1942

Przyjmowany

W obliczu Boga Wszechmog膮cego i Naj艣wi臋tszej Maryi Panny, Kr贸lowej Korony Polskiej k艂ad臋 swe r臋ce na ten 艢wi臋ty Krzy偶, znak M臋ki i Zbawienia, i przysi臋gam by膰 wiernym Ojczy藕nie mej, Rzeczypospolitej Polskiej, sta膰 nieugi臋cie na stra偶y Jej honoru i o wyzwolenie Jej z niewoli walczy膰 ze wszystkich si艂 鈥 a偶 do ofiary 偶ycia mego.

Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej i rozkazom Naczelnego Wodza oraz wyznaczonemu przeze艅 Dow贸dcy Armii Krajowej b臋d臋 bezwzgl臋dnie pos艂uszny, a tajemnicy niez艂omnie dochowam, cokolwiek by mnie spotka膰 mia艂o. Tak mi dopom贸偶 B贸g.

Przyjmuj膮cy

Przyjmuj臋 Ci臋 w szeregi Armii Polskiej, walcz膮cej z wrogiem w konspiracji o wyzwolenie Ojczyzny. Twym obowi膮zkiem b臋dzie walczy膰 z broni膮 w r臋ku. Zwyci臋stwo b臋dzie Twoj膮 nagrod膮. Zdrada karana jest 艣mierci膮.

[edytuj] Organizacja Komendy G艂贸wnej AK

Komenda G艂贸wna sk艂ada艂a si臋 z siedmiu oddzia艂贸w: Organizacyjnego, Informacyjno-Wywiadowczego, Operacyjno-Szkoleniowego, Kwatermistrzostwa, 艁膮czno艣ci, Biura Informacji i Propagandy oraz Finansowego, mia艂a te偶 w艂asnych duszpasterzy. Jako odr臋bn膮 jednostk臋 utworzono w styczniu 1943 Kedyw, przeprowadzaj膮cy akcje dywersyjne i specjalne.

W momencie maksymalnej zdolno艣ci bojowej (lato 1943) si艂y AK liczy艂y ok. 380 tys. os贸b, w tym 10 tys. oficer贸w. Kadr臋 oficersk膮 sprzed wojny uzupe艂niano absolwentami tajnych kurs贸w oraz przerzucanymi do kraju cichociemnymi.

AK zaopatrywa艂a si臋 w sprz臋t na drodze akcji bojowych (wyposa偶enie niemieckie), alianckich zrzut贸w oraz w艂asnej produkcji.

Straty w walce: oko艂o 100 tys. poleg艂ych, 50 tys. wywiezionych do ZSRR i uwi臋zionych.

Po zako艅czeniu wojny cz臋艣膰 akowc贸w odm贸wi艂a dokonania demobilizacji i kontynuowa艂a walk臋 w ramach Delegatury Si艂 Zbrojnych, Ruchu Oporu Armii Krajowej, Zrzeszenia Wolno艣膰 i Niezawis艂o艣膰, Konspiracyjnego Wojska Polskiego, Narodowej Organizacji Wojskowej, Narodowych Si艂 Zbrojnych, Wielkopolskiej Samodzielnej Grupy Operacyjnej "Warta" i innych.

Masowe prze艣ladowania cz艂onk贸w tych organizacji, okre艣lanych w p贸藕niejszym okresie r贸wnie偶 jako 偶o艂nierze wykl臋ci, trwa艂y przez ca艂y okres stalinowski.

[edytuj] Komendanci AK

Komendant AK podlega艂 Naczelnemu Wodzowi Polskich Si艂 Zbrojnych na Zachodzie oraz by艂 w zale偶no艣ci politycznej od Delegata Rz膮du. Funkcj臋 t臋 pe艂nili:

Zdj臋cie stopie艅 imi臋 i nazwisko pseudonim okres urz臋dowania
gen. dyw. Micha艂 Karaszewicz-Tokarzewski[1] Torwid 27 IX 1939-III 1940
gen. dyw. Stefan Rowecki Grot 18 VI 1940-30 VI 1943
gen. dyw. Tadeusz Komorowski B贸r VII 1943-2 IX 1944
gen. broni Leopold Okulicki Nied藕wiadek 3 X 1944-17 I 1945

[edytuj] Komenda G艂贸wna

Awers srebrnego medalika z Matk膮 Bosk膮 AK
Rewers z wygrawerowan膮 kotwic膮 znakiem Polski Walcz膮cej
Sk艂adanie przysi臋gi - rekonstrukcja historyczna walk w czasie Powstania Warszawskiego - Mokot贸w'44
Legitymacja cz艂onkowska z Okr臋gu Warszawskiego
Pomnik AK w Ostro艂臋ce
Pomnik AK w Rzeszowie
Pomnik AK w Sopocie
  • Struktura organizacyjna Komendy G艂贸wnej AK lipiec 1944
  • Oddzia艂y i grupy podleg艂e Szefowi Sztabu - Z-ca Komendanta - gen. bryg. Tadeusz Pe艂czy艅ski "Grzegorz" "Robak"


AK mia艂a te偶 struktury na W臋grzech i w Berlinie oraz 艂膮czniczk臋 w R茅sistance.

Po upadku powstania warszawskiego - 5.10.1944, siedziba kwatery Komendy G艂贸wnej AK przeniesiona zosta艂a do Cz臋stochowy, 19 stycznia 1945 ostatni komendant AK gen. Leopold Okulicki ps. "Nied藕wiadek", wyda艂 rozkaz zwalniaj膮cy 偶o艂nierzy AK ze z艂o偶onej przysi臋gi wojskowej.

[edytuj] Struktury terenowe

Organizacja terenowa dzieli艂a si臋 na obszary (bia艂ostocki, lwowski, warszawski prawo- i lewobrze偶ny oraz zachodni), oraz samodzielne okr臋gi dla wi臋kszych miast. Mniejszymi jednostkami by艂y podokr臋gi, inspektoraty i obwody.
Na pocz膮tku 1944 struktura AK przedstawia艂a si臋 nast臋puj膮co:

  • Obszar Warszawski
    • Podokr臋g Wschodni
    • Podokr臋g Zachodni
    • Podokr臋g P贸艂nocny
      • kryptonim: "Olsztyn", "Tuchola", "Kr贸lewiec", "Garbarnia"
      • Komendant pp艂k Zygmunt Marszewski "Kazimierz"

a tak偶e okr臋gi samodzielne:

  • Okr臋g Lublin AK
      • kryptonim: "Len", "Salon", "呕yto", "Orbis", "Bank Handlowy", "Sp贸艂dzielnia Rolnicza", "Monopol"
      • Komendanci: mjr J贸zef Spychalski "Czarny", "Dzier偶y艅ski", "Samura", "Socha", "Soroka", Stryjek" (X.1939-VII.1940), p艂k dypl. Tadeusz Pe艂czy艅ski "Adam", "Aolis", "Rolski", "Wolf" (VII.1940-VII.1941), p艂k Ludwik Bittner "Baza", "Halka", "Rot", "Krakowiak", "Tarnowski" (1.VIII.1941-XII.1942), p艂k Kazimierz Tumidajski "Marcin", "Edward", "Maciej" (1.I.1943-4.VIII.1944), pp艂k Franciszek 呕ak "Ignacy", "R贸g", "Wir" (VIII.1944-I.1945)
  • Okr臋g 艢l膮sk AK
      • kryptonim: "Kilof","Komin", "Ku藕nia, "Serce"
      • Komendanci (kolejno): ppor. J贸zef Korol "Hajducki", "Starosta", ppor. J贸zef Szmechta "Hutnik", pp艂k Henryk Kowal贸wka "Topola", pp艂k dypl. Pawe艂 Zag贸rowski "Maciej", mjr dypl.(od maja 1944 pp艂k dypl.) Zygmunt Walter-Janke "Zygmunt",
  • Okr臋g 艁贸d藕 AK
      • kryptonim: "Arka", "Kreton", "Barka", "艁ania"
      • Komendanci (kolejno): p艂k Leopold Okulicki "Pan Jan", pp艂k Stanis艂aw Juszczakiewicz "Kornik", p艂k Ludwik Czy偶ewski "Julian", p艂k Micha艂 Stempkowski "Grzegorz", "Barbara"

[edytuj] Odtwarzanie Si艂 Zbrojnych w ramach Akcji "Burza"

Zobacz wi臋cej w osobnym artykule: Akcja Burza.
Wielka Jednostka Okr臋g odtwarzaj膮cy Sk艂ad dywizji
2 Dywizja Piechoty Legion贸w AK "Pogo艅" Okr臋g Radom-Kielce AK 2 Pu艂k Piechoty Legion贸w AK
3 Pu艂k Piechoty Legion贸w AK
4 Pu艂k Piechoty Legion贸w AK
3 Dywizja Piechoty Legion贸w AK Okr臋g Lublin AK 7 Pu艂k Piechoty AK "Gar艂uch"
8 Pu艂k Piechoty AK
9 Pu艂k Piechoty AK
5 Dywizja Piechoty AK "Dzieci Lwowskich" Okr臋g Lw贸w AK 19 Pu艂k Piechoty AK
26 Pu艂k Piechoty AK
40 Pu艂k Piechoty AK Dzieci Lwowskich
14 Pu艂k U艂an贸w AK
6 Dywizja Piechoty AK Ziemi Krakowskiej "Odwet" Okr臋g Krak贸w AK 12 Pu艂k Piechoty AK Ziemi Boche艅skiej
16 Pu艂k Piechoty AK
7 Dywizja Piechoty AK "Orze艂" Okr臋g Radom-Kielce AK (艁贸d藕) 25 Pu艂k Piechoty AK
27 Pu艂k Piechoty AK
74 Pu艂k Piechoty AK
8 Dywizja Piechoty AK im. Romualda Traugutta Podokr臋g Warszawa Wsch贸d AK 13 Pu艂k Piechoty AK
21 Pu艂k Piechoty AK
22 Pu艂k Piechoty AK
32 Pu艂k Piechoty AK
7 Pu艂k U艂an贸w AK
9 Podlaska Dywizja Piechoty AK Okr臋g Lublin AK 34 Pu艂k Piechoty AK
35 Pu艂k Piechoty AK
10 Dywizja Piechoty AK im. Macieja Rataja Okr臋g 艁贸d藕
11 Karpacka Dywizja Piechoty AK Obszar Lw贸w Podokr臋g Stanis艂aw贸w 48 Pu艂k Piechoty AK
53 Pu艂k Piechoty AK
12 Dywizja Piechoty AK Obszar Lw贸w Podokr臋g Tarnopol 51 Pu艂k Piechoty AK
52 Pu艂k Piechoty AK
21 Dywizja Piechoty AK Okr臋g Krak贸w 1 Pu艂k Strzelc贸w Podhala艅skich AK
22 Dywizja Piechoty AK "Jaros艂awska" Okr臋g Krak贸w AK Podokr臋g Rzesz贸w 38 Pu艂k Piechoty AK
39 Pu艂k Piechoty AK
24 Dywizja Piechoty AK "Rzeszowska" Okr臋g Krak贸w AK Podokr臋g Rzesz贸w 17 Pu艂k Piechoty AK
25 Dywizja Piechoty AK Okr臋g 艁贸d藕
26 Dywizja Piechoty AK Okr臋g 艁贸d藕 AK 10 Pu艂k Piechoty AK
18 Pu艂k Piechoty AK
37 Pu艂k Piechoty AK
27 Wo艂y艅ska Dywizja Piechoty AK Okr臋g Wo艂y艅 AK 23 Pu艂k Piechoty AK
24 Pu艂k Piechoty AK
43 Pu艂k Piechoty AK
45 Pu艂k Piechoty AK
50 Pu艂k Piechoty AK
19 Pu艂k U艂an贸w AK
21 Pu艂k U艂an贸w AK
28 Dywizja Piechoty AK im. Stefana Okrzei Okr臋g Radom-Kielce AK (Warszawa Wsch贸d) 15 Pu艂k Piechoty AK "Wilk贸w"
72 Pu艂k Piechoty AK
1 Pu艂k Szwole偶er贸w AK
29 Dywizja Piechoty AK Okr臋g Bia艂ystok AK 33 Pu艂k Piechoty AK
41 Pu艂k Piechoty AK
42 Pu艂k Piechoty AK
9 Pu艂k Strzelc贸w Konnych AK
30 Dywizja Piechoty AK "Twierdza" Okr臋g Polesie AK 82 Pu艂k Piechoty AK
84 Pu艂k Piechoty AK
106 Dywizja Piechoty AK "Dom" Okr臋g Krak贸w AK 112 Pu艂k Piechoty AK Ziemi Miechowskiej
116 Pu艂k Piechoty AK Ziemi Olkuskiej
120 Pu艂k Piechoty AK Ziemi Pi艅czowskiej
Krakowska Brygada Kawalerii Zmotoryzowanej AK Okr臋g Krak贸w AK 5 Pu艂k Strzelc贸w Podhala艅skich AK
6 Pu艂k Strzelc贸w Pieszych AK
8 Pu艂k U艂an贸w AK
Zgrupowanie Okr臋gu AK Nowogr贸dek Okr臋g Nowogr贸dek AK 23 Pu艂k U艂an贸w AK
27 Pu艂k U艂an贸w AK
77 Pu艂k Piechoty AK
78 Pu艂k Piechoty AK
85 Pu艂k Piechoty AK

[edytuj] Przypisy

  1. Komendant g艂贸wny SZP-ZWZ

[edytuj] Zobacz te偶

[edytuj] Bibliografia

Historia Polski
Kotwica

Ten artyku艂 jest cz臋艣ci膮 cyklu:
Polskie Pa艅stwo Podziemne

  • Studium Polski Podziemnej. Londyn, "Armia Krajowa w dokumentach 1939-1945", Tom II, czerwiec 1941-kwiecie艅 1943, Ossolineum, 1990, ISBN 83-04-03591-X, ISBN 83-04-03630-4 (tom II)
  • Studium Polski Podziemnej. Londyn, "Armia Krajowa w dokumentach 1939-1945", Tom III, kwiecie艅 1943 - lipec 1944, Ossolineum, 1990, ISBN 83-04-03591-X, ISBN 83-04-03631-2 (tom III), Za艂膮cznik (schemat) "Organizacja i sk艂ad osobowy Komendy G艂贸wnej AK w drugiej po艂owie lipca 1944 r."
  • Struktura Organizacyjna Armii Krajowej, Marek Ney-Krwawicz w: M贸wi膮 wieki nr 9/1986

[edytuj] Linki zewn臋trzne

osobiste
  • 2008
  • Armia_Krajowa

W innych j臋zykach

ksi臋garnia ksi臋garnia ksi臋garnia ksi臋garnia uzdatnianie wody Kancelaria Adwokacka w贸zki podno艣nikowe arabica sklep osobiste rachunki bankowe